لوبلیا
مشخصات گیاه شناسی :
دربین گونه های متعدد این جنس جالب ترین آنها گونه l.erinus می باشد که بومی افریقای جنوبی است بوته های این گونه نیم کروی متراکمی را تشکیل می دهد که دارای ساقه استوانه ای باریک به ارتفاع تا 15 سانتیمتر می رسد . برگها قاعده ای تخم مرغی شکل و برگهای روی ساقه باریک طویل با دندانه های ظریف و فاقد دمبرگ دارد ارقام مجنون دارای دمگلهای طویلی هستند که طول آنها به 30 سانتیمتر می رسد . گلها سفید ، قرمز لاکی ولی رقمی که بیشتر مورد کاشت قرار می گیرد دارای گلهای ابی رنگ هستند .
نباتاتی یکساله یا دائمی هستند تمام گیاهان این خانواده دارای عصاره شیری رنگ سمی تند و سوزاننده هستند . ازاین نظر خطر ناک ترین این گیاهان واریته ایست که در جامائیکا وجود دارد . این واریته دارای ساقه ای به ارتفاع 32 سانتیمتر و گل های سفید آن دارای لوله ای به طول 10 سانتیمتر م ی باشد . مردم به ندرت به این گیاه نزدیک می شوندزیرا می گویند شیره این گیاه حتی به مقدار خیلی کم ایجاد زخمهائی بر روی پوست می کند که به سختی قابل التیام است .
.jpg)
لوبلیای آبی پابلند که موطن اصلی آن جنگلهای شمال آمریکا است تار ارتفاع نیم متر می رسد. برگها نوک تیز و به طور نامنظم دندانه دار می باشد . گلهای آبی رنگ یا کمی رنگ بنفش در روی خوشه ظاهر می شود . در اثر مالش بین دو دست بوی زیان آوری از آن متصاعد می شود دیگر مشخصات این گیاه عبارتست از کاسه ای مرکب از 5 قسمت و جامی نامنظم لوله ای شکل و منقسم و به 5 قسمت که مجموعا به صورت دولب مشخص جلوه می کند . تعداد پرجمهای گل آن 5 و میوه آن با ظاهر کروی محتوی تعداد زیادی دانه کوچک وقهوه ای رنگ است .
ارقام معروف گونه l . Erinus عبارتند از:
1- Cambridge blue با گلهای آبی روشن
2- crystal palace با گلهای ابی تیره
3- mrs chilran – impoved با گلهای آبی درخشنده و قسمت مرکزی سفید
4- pendula blui cascade گیاه آویزی با گلهای به رنگ آبی روشن که برای تراس بالکن بسیار مناسب است . گونه ارینوس تنها گیاه از تیره لوبلیا سه است که درایران مورد کاشت قرار می گیرد این گیاه یکساله و مقاوم به سرما بوده , ارتفاع آن از 15 سانتیمتر تجاوز نمی کند و به صورت پوششی روی زمین پهن می شود .
نحوه ازدیاد:
بذر لوبلیا سالها می تواند قوه نامیه خود را حفظ کند . بذر لوبلیا از اوایل بهمن ماه تا فروردین ماه در جعبه مخصوص کشت با روی کوش کاشته می شود . بذرها بسیار ریز بوده و بهتر است از پوشاندن روی آن خودداری کرد و فقط با یک لایه کود پوسیده آنها را پوشاند . گیاهان به دست آمده جوان بسیار کوچک و ظریف هستند و معمولا چند تا از آنها رابا هم نشاء می کنند کشت نشاء در اردیبهشت ماه صورت می گیرد و فاصله بوته ها ازهم 15 – 20 سانتیمتر مناسب می باشد لوبلیا جابه جائی را به خوبی تحمل می کند . می توان بذر را در گلدانهای بزرگ کشت نمود و گیاه تکامل یافته را که دارای گل نیز هست در محل اصلی نشاء کرد .
نحوه دیگر ازدیا لوبلیا به وسیله قلمه است که درتمام مدت سال می توان این عمل راانجام داد . ولی بهترین موقع قلمه زدن در پاییز و زمستان می باشد هم چنین از طریق تقسیم بوته نیز می توان آن را تکثیر کرد .
گلهای آبی لوبلیا در محیطی نسبتا خنک و مرطوب در فضاهای بیرون رشد خوبی می کند در تبریز و ارومیه کشت آن بسیار موفق است در شمیرانات و کوهپایه ها نیز گیاه به آسانی تکثیر می شود . گلهای آن از خرداد ماه تا اواخر مهر ماه ادامه می یابد . این گیاهان را پس از کشت در محل اصلی در مراحل اولیه نمو چنانچه یکی دو بار پنسمان نمایند شاخه های زیادی تولید کرده بوته ها پر پشت خواهند شد .
کاربرد :
لوبلیا را در حاشیه پلات باندها یا فقط در حاشیه باغچه و به صورت گروهی در پلوت پاند کشت می کنند . به علت پا کوتاه بودن در گلکاریهای فرشی مورد استفاده قرار می گیرد . بعضی از گونه ها خاصیت داروئی نیز دارد و همانگونه ذکر شد جزء گیاهان خطرناک می باشد ولی ازاین گیاه را برای مبارزه با تنک نفس و آورنده اخلاط سینه و نیز در سیاه سرفه به مقادیر کم مورد مصرف قرار میدهند تنتور آن به اندازه 1 تا 4 گرم یا پودر آن در کپسول به مقدار 25 تا 30 سانتی گرم به دستور پزشک مصرف می شود مقدار مصرف زیاد آن تولید مسمومیت می کند .
